Mata Hari

تماشای «ماتا هاری» به دلایل متعددی ارزشمند است؛ اول و مهم‌تر از همه، حضور درخشان گرتا گاربو در نقش اصلی که با کاریزمای منحصربه‌فرد خود، حضوری گیرا و فراموش‌نشدنی بر پرده سینما خلق می‌کند. فیلم همچنین نگاهی به دوران طلایی سینمای هالیوود و دوران پیشاکد (Pre-Code) دارد که با وجود محدودیت‌های داستانی، همچنان توانسته جذابیت‌های بصری و احساسی خاص خود را حفظ کند. اگر به داستان‌های تاریخی با چاشنی درام، عشق و دسیسه علاقه دارید و می‌خواهید یکی از نمادهای سینمای کلاسیک را در اوج ببینید، این فیلم تجربه‌ای لذت‌بخش خواهد بود.

قدرت اصلی فیلم در اجرای گرتا گاربو و فضاسازی آن دوران نهفته است. فیلمبرداری و طراحی صحنه و لباس، به‌خصوص لباس‌های طراحی شده توسط آدریان، چشم‌نواز هستند و به خوبی شکوه و زرق و برق دوران را بازتاب می‌دهند. با این حال، فیلمنامه گاهی دچار شعارزدگی و کلیشه‌های رایج در درام‌های آن دوران می‌شود و ریتم فیلم ممکن است برای مخاطب امروزی کمی کند به نظر برسد. همچنین، تلاش فیلم برای نیمه‌تخیلی کردن داستان، گاهی به ضرر باورپذیری عمیق روایت تمام می‌شود.

«ماتا هاری» در ژانر درام و رمانتیک طبقه‌بندی می‌شود، اما رگه‌هایی از داستان جنایی و جاسوسی نیز در آن دیده می‌شود. این فیلم نمونه‌ای از سینمای هالیوود در آغاز دوران فیلم‌های ناطق است که تلاش می‌کرد با تکیه بر ستارگان بزرگ و داستان‌های پرزرق و برق، مخاطبان را جذب کند. دوران تولید فیلم، پیش از اجرای کامل کد هیز (Hays Code) بود که اجازه می‌داد برخی مضامین و صحنه‌هایی که بعداً تابو شدند، به تصویر کشیده شوند، هرچند این فیلم نیز در نسخه‌های بعدی مورد تعدیل قرار گرفت.

این فیلم با تکیه بر بازی قدرتمند گرتا گاربو، تصویری ماندگار از زنی ارائه می‌دهد که در عین شکنندگی، از قدرت و جذبه‌ای گیرا برخوردار است. تماشای «ماتا هاری» فرصتی است برای درک بهتر سینمای کلاسیک هالیوود، سبک کارگردانی جورج فیتزموریس و همچنین آشنایی با چگونگی پرداخت به شخصیت‌های تاریخی در قالب درام‌های سینمایی. فیلم با وجود ضعف‌های احتمالی در فیلمنامه، توانسته است تا حدی حس و حال دوران پرآشوب جنگ جهانی اول و جایگاه زن در آن دوران را به تصویر بکشد.

اگر از تماشای «ماتا هاری» لذت بردید و به درام‌های تاریخی با محوریت شخصیت‌های زن قدرتمند و داستان‌های پر فراز و نشیب علاقه دارید، پیشنهاد می‌کنیم فیلم‌هایی چون «خانم مینیور» (1931) با بازی باربارا استانویک، «کازابلانکا» (1942) با فضایی مشابه در دوران جنگ و «پرونده آدامز» (1938) را نیز تماشا کنید.

این فیلم مستقل است و نیازی به دیدن فیلم دیگری ندارد.